Over voedsel

Vers?

De industrie wordt steeds slimmer en bedot de consument met ‘’vers’’. Een journalist ging op onderzoek uit, nadat hij een ‘’ovenverse’’ muffin had gekocht in een Italiaanse coffeeshop. Mooi verpakt, leek het net uit de oven te komen. Uiteraard zonder vermelding van ingrediënten, want dat hoeft niet bij los verkocht voedsel. Maar nadat hij ging speuren of het echt allemaal vers was, hoefde hij hem niet meer. Na een maand staat het ding nog steeds op zijn bureau, nog net zo vers, zonder ingedroogd te zijn of beschimmeld of oud te lijken. Hoe dat kan? In 1987 ontdekte de voedselwetenschapper Shewfelt de term ‘’fresh like’’ voor producten, die vers lijken, maar het niet zijn. Voor voedselfabrikanten en verkopers is de combi van ‘’verlengde houdbaarheid’’ en ‘’perceived freshness’’ een gouden marketing techniek, die veel geld oplevert. En de meeste consumenten hebben niet door, dat ze regelmatig en onbewust voedsel consumeren, dat ouder is dan het lijkt.

 

Partij van de dieren maakt zich sterk tegen kooi eieren. Want dat mag eigenlijk niet meer in de EU. Maar ja, ga maar een ten strijde trekken tegen een associatieverdrag. Gesloten tussen de EU en Oekraïense; die mogen dus vrolijk leveren. Legbatterij-kippeieren zijn goedkoop voor de industrie; dus gaan met die banaan. Oh pardon, ei bedoel ik natuurlijk, want ethiek milieu en dierenwelzijn moet even wijken voor commercieel belang. Zo gaat dat.

MAP: modified atmosphere packaging is ook zo’n aardige industrieknaller: vlees  ziet er langer vers uit; zogenaamd verse pasta krult niet op aan het eind…5-10 dagen ‘’versheid’’ wordt zo aan het levensmiddel toegevoegd; lekker, zo’n ‘’verse’’ sandwich bij de benzinepomp! En hoe kom je te weten, of je MAP verpakt voedsel kocht? Er staat ‘’onder beschermende atmosfeer verpakt. Ziezo, weet je dat ook weer.

 

Dan maar een bakje ‘’vers’’ fruit kopen? Kan goed zijn, dat het behandeld is met een enzym om het langer houdbaar te maken. Dag mag namelijk. Of de industrie stopt fruit en groente gewoon in een veroudering-tegengaand goedje (vooral zuren) zodat ook na dagen of zelfs een week, de ‘’versheid’’ ervan af straalt. En dan heb je nog suiker-esters, plantaardige oliën en cellulose, om het fruit (en groente) met een coating te voorzien. Geen wonder, dat kersen, appels, paprika’s, komkommer en aubergine zo ‘’vers’’ ogen! Sommige ‘’slimme’’ eetbare vezels worden gebruikt om b.v. cheesecake, vleeswaren en pizza te bewerken. Ze verhinderen bacteriegroei. De industrie gebruikt tevens chitosan, alginaten, soja proteïnes, eiwit en tarwegluten om producten langer ‘’vers’’ te laten zjin.  En laten we’t maar niet hebben over zogenaamde natuurlijke stofjes, zoals E 306, afkomstig via chemisch proces van vitamine E, of dextrose met plantenextracten. Tja, wil je geen verse muffin eten met een coating van glycerol, gemodificeerd bindmiddel, noch sodium stearol-2 lactaat, of mono- en diglycerides, vetzuren en stabilisatoren, kleur- en smaakstoffen, emulgatoren zoals xanthaan gom of carrageen, dan blijft er niks anders over, om met simpele, gezonde ingrediënten zelf muffins te maken. Simpel, kost weinig en smaakt meer. Zonder troep. Wie recepten wil, ik heb ze.

 

Palmolie; de vloek van de 21 eeuw. Regenwouden – vooral in Indonesië – worden ijskoud gekapt om palmolie-plantages te planten. Dat mensen, cultuur en natuur daarbij het loodje leggen? Collateral damage heet dat.  Palmolie, met 60 miljoen ton/jaar is het meest gebruikte plantaardige vet van de wereld. In de afgelopen jaar is het verbruik verdubbeld. Praktisch overal te vinden in industrieel bereid voedsel. Want het is goedkoop. En praktisch, overal toepasbaar; chocoladerepen, crèmes’, ijs of ander knabbelspul, maar ook voor soep in pak, diepvriespizza en ga zo maar door. Landbouw-brandstof, poets- en wasmiddelen, cosmetica, kaarsen, verven en lakken, de toepassingen zijn oneindig. Indonesië is de grootste palmolieproducent van de wereld; ruim 50%. De rest komt uit Maleisië en andere landen in Zuidoost Azië. Ten koste van het regenwoud, orang oetans, bosolifanten en tijgers. Daarnaast is door de verbranding van bos Indonesië tevens nr. 3 van CO2 uitstoters. Dankzij de Eu-klimaatpolitiek. Want de EU bracht 2003 een richtlijn van biobrandstoffen. Tot 2020 moet minstens 10% van het totale verbruik van brandstoffen uit ‘’nagroeiende’’ grondstoffen bestaan. Als strategie tegen klimaatverandering; en in lijn met het Kyoto-protocol, om CO2 uitstoot te reduceren. Helaas blijkt uit onderzoek, dat landbouw-‘’diesel’’ in vergelijking tot fossiele brandstoffen 35 % CO2 besparen, maar als je de totale keten bekijkt, klopt dit rekensommetje niet. En toch, kaalslag en monocultuur viert hoogtij. En dat allemaal omwille van industriebelangen; winst en de bemoeienis van regering, militie, internationale banken en bedrijven. Want palmolie is big business, evenals corruptie. Unilever, ook deelnemer aan de ‘’Ronde Tafel’’ erkent de situatie, maar ziet geen heil in het stopzetten van contacten met malafide bedrijven omdat dit ter plekke geen echt resultaat zou hebben. Dus blijft alles bij het oude…Men wil streven naar een strategie van traceerbaar en duurzaam geproduceerd, gecertifieerde palmolie. Ja hoor. En de EU? Ach, die gaat zich nog eens beraden over duurzaamheid, aanpassing van richtlijnen en hervormingen. Maar laat het laatste vooral over aan de markt en de industrie. Het resultaat laat zich raden. Want de lobby is almachtig.